categories: phat phap, phật pháp, thuyet phap, thuyết pháp, phap am, pháp âm, thuyết pháp sư, giảng đạo, giang pháp, thuyet giang phap, thuyết giảng đạo, mp3 thuyết pháp, mp3 thuyet phap, thuyết pháp cd, thuyet phap cd, Phật Thuyết Kinh A Di Đà, Khai Thị, Tinh Hoa Tinh Độ, mp3 thuyết pháp Tinh Hoa Tịnh Độ, phat hoc, phật học, ton giao, mp3 thuyết pháp Hé Mở Cửa Giải Thoát, mp3 thuyet phap Tinh Hoa Tinh Do, mp3 thuyet phap He Mo Cua Giai Thoat, thuyết pháp Bố Thí Cúng Dường, thuyet phap Bo Thi Cung Duong, tôn giáo, Tinh Do, pháp môn Tịnh Độ, chùa Tịnh Độ,Tịnh Độ, Tu Vien, Tu Vien Temple, Tu Vien Tu, Niem Phat Duong, Tu Viện, Niệm Phật Đường, Tu Viện Tự, Tầm Sư Học Đạo, Bổn Tánh Hoàn Nguyên, name: Tu Vien, giang dao, giảng đạo, tam linh, tâm linh, tiem hieu ton giao, tiềm hiểu tôn giáo, hanh phuc, hạnh phúc, hanh phuc gia dinh, hạnh phúc gia đ́nh, cau sieu, cầu siêu, sieu do, siêu độ, cau an, cầu an, thien chua va phat, thiên chúa và phật, cong giao phat giao công giáo phật giáo, vang sanh, văng sanh, trong một kiếp, nhứt kiếp, nhất kiếp, phóng quang độ, cực lạc quốc, cơi cực lạc, niệm Phật nhứt tâm bất loạn, hồng danh đức Phật A Di Đà, sanh về Cơi Phật, sanh ve Coi Phat, phép tu, phep tu, pháp tu Tịnh Độ, tu hoc, tu học, phat tu, phật tử, giai thoat, giải thoát, luc lam trung, lúc lâm trung, luc sap chet, lúc sắp chết, tren giuong benh, trên giường bệnh, niem phat, niệm phật, niem A Di Đa Phat, niệm A Di Đà Phật, A Di Da Phat, A-di-da phat, A-di-đà, Amitaba,Amitābha, Amitabha, viet nam phat giao, Việt Nam Phật Giáo, Vietnamese buddhism

 

Audio Truyện Phật Giáo Audio Kinh điển đại thừa Audio Đại tạng kinh (Nikaya) Audio Kinh Tụng Audio Luận tạng Audio Luật tạng Phật pháp cho người bắt đầu Audio Thiền học Audio Tịnh độ Audio Triết học phật giáo Âm nhạc phật giáo Upload nhạc Phật Giáo Thư viện media tổng hợp Cư sĩ - Diệu Âm (Australia) Pháp Sư Ngộ Thông Pháp Sư Tịnh Không Các bài Thuyết Pháp Truyện Phật Giáo Chết & Tái sinh Nghệ thuật sống đẹp Thơ Thiệp điện tử H́nh ảnh Phật Giáo Ăn chay Hướng dẫn nấu chay Tài liệu chữa bệnh Bồ Tát Hạnh Kinh Điển I Kinh Điển II Lịch sử Phật Giáo Nghi Lễ Danh Nhân Thế Giới Phật Học I Phật Học II Đức Phật Luận Giải Giới Luật Thiền Nguyên Thủy Tổ Sư Thiền Mật Tông Triết Học Phật Giáo
BỆNH NGÓN TAY BẬT
(Trigger finger)

Bác sĩ Nguyễn Khắc Đoan

 

Lạ, sao lại gọi là bệnh ngón tay bật? Ngón tay bật (trigger finger) là bệnh khiến ngón tay ta bật như c̣ súng.

 

Ngón tay cử động khó khăn, muốn cong ngón tay lại, ngón tay như bị kẹt, muốn duỗi ngón tay ra, cũng chẳng dễ. Cố sức duỗi thẳng ngón tay xem có được không, th́ th́nh ĺnh, ngón tay bật ra, đến tách cái, khiến khớp xa (distal interphalangeal joint) của ngón tay bị đau. Khi sờ thử chỗ gốc ngón tay, nơi khớp bàn tay và ngón tay (metacarpo-phalangeal joint), thấy chỗ này nổi cục, ấn vào th́ đau.

 

Đấy là bệnh ngón tay bật. (Mỹ họ thực tế, một số bệnh xảy ra giống cái ǵ, họ đặt luôn tên bệnh theo cái đó, cho tiện việc sổ sách, nôm na và dễ hiểu. Tên chính thức của bệnh ngón tay bật, “Stenosing tenosynovitis of the flexor tendons”, ôi, lôi thôi, dài ḍng). 

 

Nguyên nhân và triệu chứng

 

Mọi cử động trong thân thể chúng ta không khác ǵ sự chuyển vận của một bộ máy cơ khí, có điều uyển chuyển hơn nhiều. Thần kinh (nerve) điều khiển bắp thịt (muscle), bắp thịt chuyển động, rồi truyền những chuyển động này qua các sợi dây gân (tendon), tức đầu của những bắp thịt. Các sợi dây gân mới kéo những khớp xương, khiến khớp xương chuyển động theo. Mọi việc xảy ra nhanh chóng và nhuần nhuyễn, do thế chúng ta đi đứng và cử động uyển chuyển, trông không giống Robocop. 

 

Trong các ngón tay ta cũng vậy. Có những sợi dây gân co (flexor tendons), chạy dọc theo ḷng các ngón tay để giúp ta cong các ngón tay lại, và những dây gân duỗi (extensor tendons) chạy dọc theo lưng các ngón tay giúp ta duỗi thẳng ngón tay ra. Đặc biệt những dây gân co của mỗi ngón tay (có bổn phận giúp ta cong ngón tay lại) phải chạy qua một đường hầm (tunnel), c̣n gọi là màng bao gân (tendon sheath), trong có những hệ thống ṛng rọc (pulleys). Các ṛng rọc này mang nhiệm vụ giữ chắc những dây gân co sát vào ngón tay, khiến chúng không bị lỏng lẻo.

 

Mọi chuyện êm xuôi không sao, những sợi dây gân co cứ việc chạy trong các đường hầm qua những hệ thống ṛng rọc của chúng thoải mái, ta co duỗi ngón tay tùy ư, và đă không có chuyện để nói. Song khi v́ một lư do nào đó, dây gân co ngón tay bị sưng lên, cồng kềnh, khó chạy qua những ṛng rọc, lúc ấy, bệnh ngón tay bật xảy ra. Ngón tay ta bật, bật.

 

Bệnh nhẹ hay nặng tùy mức độ gân sưng ít hay nhiều. Nhẹ nhất, gân co ngón tay sưng ít thôi, vướng vào các ṛng rọc không nhiều, ta vẫn co duỗi ngón tay được như thường, tuy không thực sự thấy thoải mái, và ngón tay trông hơi mập mập. Ngược lại, khi gân co ngón tay sưng nhiều quá, to bự lên thành một cục (nodule), ngón tay ta sẽ kẹt cứng luôn, không duỗi ra được. Giữa hai thái cực này, tức lúc gân co có sưng song sưng vừa phải, nhẹ không c̣n nhẹ, mà nặng cũng chưa hẳn nặng, ngón tay bật, bật khi ta cố duỗi nó, tạo cảm giác đau ở gốc ngón tay, truyền dọc lên ngón tay. Sờ chỗ gốc ngón tay, nơi khớp bàn tay và ngón tay (metacarpo-phalangeal joint), thấy chỗ này nổi lên một cục sưng và đau.

 

Sao lại có căn bệnh quái ác này, khiến nhiều người mất vui? Bệnh sưng các dây gân hay xảy ra ở những phụ nữ đứng tuổi, có khi gây do bệnh tiểu đường, hoặc bệnh thấp khớp rheumatoid (rheumatoid arthritis), ... Không cứ ǵ các ngón tay, bệnh sưng các dây gân có thể xuất hiện tại tất cả mọi khớp trong cơ thể, song khi bệnh ở những khớp khác, nó ít gây triệu chứng. Khi bệnh sưng gân đến thăm khớp ngón tay, nó tạo chứng ngón tay bật, chỉ v́ những dây gân co ngón chạy trong các đường hầm qua những hệ thống ṛng rọc, và khi gân sưng, nó vướng vào những ṛng rọc này.

 

Chữa trị

 

Có hai cách chữa bệnh ngón tay bật: một là giúp cho dây gân co ngón tay giảm sưng, hai là cắt bỏ ṛng rọc ràng buộc nó, khiến nó dù sưng, vẫn chạy đi chạy lại được không bị vướng.

 

Nếu ngón tay bạn mới dở chứng trong ṿng 3 tháng trở lại, và bật nhẹ thôi, ta có thể thử dùng thuốc chống sưng không có chất steroid (nonsteroidal anti-inflammatory drugs, như các thuốc Ibuprofen, Naproxen, Relafen, ...) giúp dây gân co ngón tay bớt sưng, bạn bớt đau.

 

Tuy nhiên, việc dùng thuốc thường không mang lại hiệu quả mong muốn, trừ trong những trường hợp rất nhẹ. Nếu thế, ta chích thuốc có chất steroid vào màng bao gân (tendon sheath) bọc quanh gân co (tức đường hầm trong đó gân co ngón tay chạy đi chạy lại). Khi chích thuốc steroid như vậy, bác sĩ nên cẩn thận, chỉ nên chích thuốc đúng vào bao gân, tránh chích ngay vào gân co, v́ thuốc steroid có thể làm dây gân yếu đi và đứt, nếu lỡ chích nhầm vào dây gân.

 

Sau khi chích thuốc 2 tuần, vẫn không ăn thua, ngón tay bạn vẫn bật, và gốc ngón tay c̣n đau, cái đau lan lên ngón tay, hoặc triệu chứng làm bạn phiền muộn đă hơn 3 tháng, ngón tay bạn thường xuyên bị kẹt, cách giải quyết tốt nhất là giải phẫu. Giải phẫu xẻ đôi cái ṛng rọc khiến dây gân khỏi bị vướng khi chạy qua nó (division of the pulley). Đây là cách chữa mang lại kết quả 100%, và có thể làm với gây tê tại chỗ (local anesthesia).

 

Tóm lại, cũng như sự trị liệu các bệnh khác, cách chữa bệnh ngón tay bật tùy t́nh trạng nặng nhẹ của bệnh. Giống người lính trận ra chiến trường, biết người biết ta. Dùng súng lục bắn xe tăng, chắc chẳng ăn thua, ngược lại, sử dụng đạn đại bác để bắn một mục tiêu không đáng, chỉ tốn đạn lớn lúc chưa cần thiết.


(nguồn: http://quangduc.com)

<< về trang Tài liệu chữa bệnh >>