Trong khi hầu như tất cả y sĩ đoàn trên thế giới đã nhiều lần báo động về mối nguy khó lường của bệnh huyết áp cao (ở nước ta chưa có y sĩ đoàn!), thì việc theo dỏi huyết áp, ngay cả ở các nước có mạng lưới y tế với cấu trúc đã ổn định, vẫn chưa được quan tâm đúng mức. Đó chính là một trong các lý do khiến nhiều người phải sống kiếp phế nhân oan uổng vì tai biến mạch máu nảo.

	Huyết áp, đo sao cho đúng?

Huyết áp, đo sao cho đúng?

Muốn theo dỏi huyết áp lại quá đơn giản vì chỉ cần đo huyết áp, nhất là khi huyết áp kế hiện nay chính xác và tiện dụng nếu so với trước đây, nhờ được cải tiến rất nhiều về mặt kỷ thuật.  Ấy thế mà khi thăm dò một nhóm 30 đối tượng đã bị cao huyết áp, đã có máy đo huyết áp, về thao tác đo huyết áp thì kết quả lại không có gì đáng phấn khởi vì

24 trong số đó sử dụng máy đo không đúng cách!

28 trong số đó chưa hiểu, dù chỉ cơ bản, huyết áp là gì!

Muốn đo huyết áp cho đúng cần lưu ý ít điểm như sau:

1. Tư thế: Bệnh nhân phải chọn tư thế ngồi thoãi mái. Trước đó nên thư giản 5 phút. Đo huyết áp nếu muốn thực sự chính xác không thể mất dưới 10 phút. Không đo huyết áp ngay sau khi chạy nhanh, leo cầu thang (trừ khi thầy thuốc cần đo lúc gắng sức), vừa mới ăn no, quá đói, quá mệt …, vì huyết áp khi đó cao hay thấp hơn con số trung thực.

2. Vị trí đo huyết áp: Với máy đo điện tử có thể đo huyết áp ở bắp tay hay cổ tay miễn là điểm cảm ứng trong băng quấn tay (sensor) phải nằm ngang mực tim. Nếu đo ở bắp tay có thể đặt cánh tay nằm ngửa trên mặt bàn với điểm cảm ứng nằm trên nếp khuỷu tay khoảng 2cm. Nếu đo ở cổ tay thường phải gập  cánh tay một góc khoảng 45 độ để cổ tay ngang với trái tim. Do đó, đo huyết áp ở cổ tay dễ sai lệch hơn đo ở bắp tay vì người đo khó giử cánh tay cho yên.

3. Phương tiện:

Máy đo: Nói chung, máy đo hiện nay hầu như đều có độ chính xác cao. Muốn chắc chắn nên so sánh kết quả của máy tự động với máy kinh điển đo bằng thính lực. Nếu dùng máy điện tử tự động nên chọn máy:

Vận hành đơn giản chỉ với một nút (one touch) để người đo đở phân tâm

Bơm nhanh và không gây tiếng động lớn khi bơm hơi để người đo bớt lo lắng trong khi chờ đợi

Có tính cảm ứng cao thể hiện qua dấu hiệu máy ngưng vận hành ngay khi cánh tay cử động thay vì tiếp tục bơm rồi cuối cùng báo lổi.

Bao quấn tay: phải dài tối thiểu 33cm nếu đo ở bắp tay và 19,5cm nếu đo ở cổ tay. Nếu bao quá dài hay quá ngắn do người quá ốm hay quá mập phải thay bao khác với chiều dài thích hợp. Bao khi quấn phải chặt nhưng không gây cảm giác khó chịu cho người đo.

4. Thao tác:

Không ăn, không uống, không nói trong lúc đo huyết áp vì sai lệch kết quả.

Khi đo lần đầu cần đo cả hai tay để sau đó chọn cánh tay với huyết áp có khuynh hướng cao hơn.

Nên đo huyết áp ngày hai lần, buổi sáng trước khi uống thuốc và buổi chiều sau bữa ăn khoảng 1 giờ. Ghi tất cả kết quả với ngày và giờ đo vào sổ để thầy thuốc tiện việc đánh giá trong lần tái khám.

5. Kết quả:

Phải ghi cả hai trị số thu tâm (số lớn) và trương tâm (số nhỏ) vì thầy thuốc chỉ có thể định bệnh cũng như đánh giá diển tiến khi có đủ hai trị số.

Trị số huyết áp không cố định, thay đổi theo nhịp sinh học, trọng lượng, nếp sinh hoạt …, thường có khuynh hướng cao hơn vào buổi sáng sớm, đúng ngọ và buổi tối. Do đó, không nên mất bình tỉnh nếu thấy huyết áp trong ngày giao động ít nhiều.

Huyết áp được định nghĩa là cao nếu huyết áp thu tâm > 140 và huyết áp trương tâm > 90. Tuy vậy, không nên coi thường huyết áp với trị số 135/85 nếu kéo dài nhiều ngày. Mặt khác, trị số huyết áp đơn phương không phản ánh mức độ nghiêm trọng mà là khoảng sai biệt giữa hai trị số. Khoảng này càng hẹp càng nguy hiểm. Thí dụ: huyết áp 150/90 (sai biệt là 60) tuy thuộc về huyết áp cao  nhưng ít nguy hiểm bằng huyết áp 140/100 (sai biệt là 40).

Nếu ghi nhận huyết áp cao nên nằm nghỉ 15-30 phút rồi đo lại. Nếu huyết áp vẫn cao nên tham vấn ý kiến thầy thuốc cho sớm thay vì tự điều trị hay chần chờ. Nhưng cũng đừng quên là kết quả rất dễ sai lệch nếu máy đo sắp hết pin. Nếu cẩn thận nên thay pin mới và đo lại huyết áp.

Đo huyết áp là tối cần thiết. Nhưng nếu đo không đúng cách rồi dựa vào kết quả sai lệch để quyết định uống thuốc hay không uống thuốc thì nhiều khi tai hại không kém thói quen quên đo huyết áp. Đề nghị độc giả đọc xong bản tin này chuyền tay cho người khác. Rất thường khi giải pháp của một vấn đề phức tạp lại tương đối đơn giản. Muốn tránh hậu quả của cao huyết áp phải biết huyết áp có cao hay không?

Bác sĩ Lương Lễ Hoàng (Trung Tâm Oxy Cao Áp, TP HCM.)


Về Menu

Huyết áp, đo sao cho đúng?

tu bi trong dao phat Gánh nước giếng quêthơm thảo với giao chùa cát åº hoc cach gieo nhan lanh de cuoc song tot dep hỏa Tiểu sử cố đại lão HT Thích Thanh đây Pháp Phật Phật pháp tăng lịch sử phật giáo ấn độ làm thế nào để chuyển nghiệp từ bi và trí tuệ âu lo 30 điều không nên tiếp tục làm với Trà ŠĐiểm tựa bình an Thiếu vitamin D gây ra nhiều bệnh noi dau cua thuc vat co hay khong trá co nen uong ruou khong bài học từ việc 2 sư thầy trên sân đề Sự có mặt của các thiền sư với dân cách sống để cuộc đời bạn tràn lẠbàn tay bạn để làm gì Tham thâm lận mạt lấn bán Khánh Hòa Lễ húy nhật lần thứ 23 Thuốc lá điện tử cũng gây hại tim con đường giác ngộ theo kinh điển nikaya Từ mua xuan sap di qua nhung y xuan luon o lai Công Bừng sáng về cảm thụ cái đẹp Bến Tre Buffet chay gây quỹ mùa Trung thu Làm thức uống bổ dưỡng từ đậu 8217 cua vo thuong Tự to su viết thơ cho bạn điều bạn chưa biết về lumbini chua hoang phap tp ho chi minh nhu Không làm tổn hại mọi loài moi han cua khong tu Tức Hoạ ban cÃƒÆ y tieng hat sau canh cua tu bi 32 hoang nhan 602675 t l