Các lối tuyên truyền xảo trá làm sao lung lạc được kiến thức
loài người, một khi mọi người đã biết đem Chánh Pháp giác ngộ nhau.
Thuở xưa, có một vị quốc vương tên là Cảnh Diện, tánh tình thuần hậu, nhân đức
ít ai bằng. Về phương diện chánh trị thì Ngài thi hành những điều lợi ích cho
dân chúng, và Ngài thường đem Phật pháp để giáo hóa nhân dân, nên trong thời kỳ
ấy trình độ đạo đức của mọi người lên mức khá cao; vì thế từ trong triều cho đến
ngoài dân sự đều đặng thái bình an lạc.
Nhưng trong thời kỳ ấy, trong triền còn một vài vị đại thần, tôn thời ngoại đạo,
tin tưởng theo bọn tà sư do đó thường tranh luận với nhau; rốt cuộc ai cũng chấp
thủ cho sự kiến giải của tôn giáo mình thờ, lý thuyết chủ nghĩa mình theo là
đúng cả. Muốn chấm dứt tình trạng đó, nên vua thường suy tính và tìm tòi một mưu
chước gì, để cảm hóa những vị đại thần kia trở về đạo giác ngộ cứu cánh của chư
Phật, và nhận thấy những sự kiến giảIicủa mình lâu nay là sai lầm.
Thì một hôm, các vị cận thần được lệnh phải đi tìm những kẻ mù từ thuở lọt lòng,
đem về cho vua. Ðược tin ấy, các quan trong triều cũng như dân chúng, ai nấy đều
sanh nghi: vua sẽ thi hành những điều gì mới lạ chăng?
Sau hai ba ngày tìm kiếm, các vị đại thần dẫn về một tốp người mù. Người nầy vịn
người kia, người kia nắm kẻ nọ đi vào sân rồng, trong lòng anh nào cũng hồi hộp,
không biết việc sắp xảy đến phước hay họa.
Sau khi nhìn qua tốp người mù, vua liền lớn tiếng truyền cho quần thần hay rằng:
"Bổn ý của Trẫm là muốn thử xem mấy người mù này có biết mình dáng con voi ra
sao không? Vậy các người sai thị vệ dẫn họ đến chuồng voi, ra lệnh quản tượng
kềm voi cho chắc chắn, đặng mỗi người lại gần rờ xem cho kỹ lưỡng, rồi dắt tất
cả về đây để phúc tấu. - Nếu kẻ nào tả đúng hình dáng con voi, thì Trẫm sẽ trọng
thưởng".
Tốp người mù nghe thế, đều lộ vẻ vui mừng - lòng tự hẹn với lòng sẽ rờ xem thật
kỹ càng, và hy vọng phen này chắc chắn sẽ được nhiều tiền bạc! Anh nào cũng tự
hào xúc giác của mình rất tinh tế, ý phân biệt của mình rất tinh vi, xưa nay có
hề sai khi nào đâu!
Vì thế, khi dắt đến chuồng voi anh nào cũng giành rờ trước; anh thì rờ đụng cái
vòi, anh thì rờ nhằm cặp ngà, anh thì rờ đụng cái tai, anh thì rờ nhằm hông, anh
thì trúng chân, anh thì rờ đụng đuôi - Anh nào cũng rờ đi rờ lại thật kỹ lưỡng
và trong lòng đinh ninh rằng mình đã biết đúng hình dáng con voi.
Xem xong, các vị cận thần dẫn tốp người mù trở lại trước vua để Ngài thẩm xét.
Vua thấy vẻ mặt anh nào cũng lộ vẻ hân hoan, liền phán rằng: "Trẫm thấy các
ngươi con mắt bóng quáng, vì mù từ thuở lọt lòng mẹ, chỉ nghe người ta nói đi
nói lại, chớ chẳng biết hình dáng con voi ra thế nào. Nay tất cả tuy là không
thấy, nhưng đã đến tận nơi mà rờ rẫm con voi rồi; vậy bây giờ mỗi người phải tả
hình dáng con thú ấy ra sao? Nếu đúng, Trẫm sẽ ban cho nhiều tiền bạc để hộ
thân.
Không đợi hỏi lần thứ hai, anh rờ đụng cái vòi mau mắn trả lời:
- Thưa Bệ hạ, con voi hình như chiếc chiếu cuốn tròn!
Anh rờ cặp ngà vội cãi:
- Thế nào? Con voi giống chiếc chiếu cuốn tròn à? Thôi sai rồi chính tôi đã rờ
xem kỷ lưỡng. Con voi như cặp sừng trâu!
Anh rờ đụng lỗ tai voi phát cáu:
- Sao? Con voi lại giống cặp sừng trâu? Cũng sai bét! Con voi giống cái quạt!
Chính lúc tôi xem nó quạt vào mặt mát rượi mà!
Anh rờ nhằm hông voi không thể nhịn được nữa:
- Các anh mù thật! Con voi mà bé nhỏ giống chiếc chiếu cuốn tròn, giống sừng
trâu, giống cái quạt ư? Chính tôi đã ôm sát lấy nó. Con voi như một bức tường
bằng phẳng dài đến hai ba thước tây!
Anh rờ trúng chân voi, quơ tay lia lịa phân bua:
- Trật hết! Trật hết! Thôi nín đi, để tôi nói cho mà nghe. Con voi như cái cột
nhà mời đúng! Chính tôi ôm thử giở lên không nổi đây nè! Con voi như cái cột nhà
mới đúng! Thôi đừng cãi nhau nữa!
Anh rờ nhằm đuôi voi nãy giờ lặng thinh, nhưng bây giờ anh thấy đã đến giờ phút
mình cần phải cải chính.
- Thôi các anh ơi, nín đi! Ðể tôi nói cho mà nghe. Nãy giờ các anh nói sai hết.
Con voi hình như cây chổi. Chính tôi đã mân mê vuốt ve nó một hồi lâu.
Ðám người mù ấy, ai cũng cho sự hiểu biết của mình về hình dáng con voi là đúng,
nên cứ nhao nhao cãi vã nhau mãi, có anh tức giận quá muốn trở gậy phan nhau.
Thấy cảnh đó, từ vua cho chí quần thần không ai có thể nhịn cười được, có người
cười đến tức bụng, có người cười đến chảy nước mắt...
Vua cười ngất bảo các quần thần: "Các khanh có thấy không? Trong bọn người này,
kẻ nào cũng cho sự hiểu biết của mình về hình dáng con voi là đúng. Nhưng thật
ra, không kẻ nào nói đúng đặng sự thật của toàn thể con voi. Các ngươi đây cũng
vậy, người nào cũng cho tôn giáo, học thuyết, chủ nghĩa mình đã đúng với chân
lý; nhưng sự thật chưa có người nào hiểu đặng toàn diện chân lý. Mà chỉ có đức
Phật, mới là người sáng suốt giác ngộ được hoàn toàn sự thật vậy...
Các vị quần thần đều tỏ vẻ hổ thẹn cúi đầu.
Nhà vua Cảnh Diệp lập chước mà phá được sự kiến chấp sai lầm của các vị đại
thần, và từ đó họ đều một lòng chánh tín Tam Bảo, bỏ hẳn các thứ kinh sách của
ngoại đạo tà sư chỉ lo nghiên cứu nội điển của Phật để tu hành, mong thoát kiếp
trầm luân sanh tử.
Nguồn: www.quangduc.com
