GNO - Nguyên liệu làm bánh ú tro chủ yếu là nếp. Chọn loại nếp to hạt, chắc mẩy, phơi ít nhất là hai nắng.

Tục làm bánh ú tro quê tôi

GNO - Tết Đoan ngọ (mùng năm tháng năm âm lịch) về trên quê tôi và lòng bạn...

Ngoài dịp Tết Nguyên đán cổ truyền, thì mồng năm tháng năm âm lịch cũng là dịp tết mà quê tôi tất bật và rôm rả nhất. Ngay từ những ngày mồng hai, mồng ba tiếng người gọi nhau í ới ở đầu làng ra chợ. Chợ tết đoan ngọ vui lắm. Vui chẳng khác gì chợ ba mươi tết cổ truyền vậy.

banh-u-tro.jpg
Bánh ú tro - Ảnh: Internet

Tập tục cúng ngày mồng năm tháng năm có từ lâu lắm rồi. Tết Đoan ngọ ở quê tôi vui như mở hội, hàng hoá ở đâu cứ kéo về nhộn nhịp hẳn lên. Hàng ăn, thức uống nhiều hơn ngày thường, gia đình sum họp vui vẻ bên mâm cơm cúng trời đất, tổ tiên.

Và trẻ con đang trong dịp nghỉ hè, nên chúng tha hồ cùng bố mẹ đi chơi, mua sắm, cùng gia đình làm bánh. Mỗi khi Tết Đoan ngọ về, tôi nhớ loại bánh mà gia đình tôi thường hay làm, đó là bánh ú tro - một thứ ẩm thực mang đậm nét văn hóa của đất và người quê tôi.

Bánh ú tro giản dị từ cái tên gọi, cho đến cách làm bánh. Nó không nổi trội và xuất hiện thường xuyên như bánh chưng, bánh tét. Nhưng từ lâu bánh ú tro góp phần quan trọng vào nét đẹp văn hóa của người miền Trung. Nghe mẹ kể rằng, bánh ú tro là thức ăn dễ làm, cũng là thức ăn gắn với những lần chạy giặc, tha phương cầu thực trước đây. Thời hiện đại, nó không có mặt thường xuyên, mà chỉ lặng lẽ xuất hiện vào mỗi dịp Tết Đoan ngọ trong mâm cơm của mỗi gia đình.

Đây là loại bánh truyền thống, và cách làm bánh ú tro khá đơn giản, không cầu kỳ, từ cách chọn nguyên liệu cho đến cách luộc bánh. Chỉ cần đôi bàn tay người làm khéo léo, và tỉ mỉ một chút.

Nguyên liệu làm bánh ú tro chủ yếu là nếp. Chọn loại nếp to hạt, chắc mẩy, phơi ít nhất là hai nắng. Nước tro ngâm nếp, là tro đốt từ những loại rơm khô nếp, vỏ bưởi. Đổ tro vào chậu, để tro thấm nước và chờ tro lắng xuống, sau đó lấy phần nước trong rồi đổ nếp vào ngâm một đêm, sau đó vớt ra. Lá gói bánh là lá dong lau sạch trước khi gói. Cho lượng nếp vừa đủ vào chiếc lá rồi gói lại, và bẻ mép hai đầu bánh sao cho thật đẹp, buộc lạt cho chặt.

Bánh gói xong, buộc thành từng chùm, mỗi chùm mười bánh rồi bắt đầu luộc. Kinh nghiệm luộc bánh thơm ngon và chín đều của mẹ tôi, đó là khi luộc phải canh chừng trong khoảng thời gian một cây hương. Cứ như thế hết lớp này đến lớp khác, bánh được sắp xếp gọn gàng, ngay ngắn vào trong nồi để luộc rồi vớt ra. Luộc bánh thật đơn giản, nhưng với tôi đó mà công việc thú vị nhất mỗi khi dịp Tết Đoan ngọ về.

Bánh ú tro luộc xong, mẹ thường mở cho tôi xem một chiếc. Chiếc bánh chín vàng ươm của nếp ngâm tro, và sau đó lần lượt được sắp xếp từng chùm ra dĩa, như những kim tự tháp thu nhỏ, để thờ cúng ông bà tổ tiên.

Hương vị của bánh ú tro thơm ngon, nó không có vị béo như bánh chưng, bánh tét. Và cách thưởng thức bánh ú tro khác hẳn với hai loại bánh kia. Đó là khi ăn phải kèm theo mật ong hoặc đường. Bánh tro ăn nguội. Bánh tro vị lạt, dễ tiêu, màu vàng trong, mềm dẻo như miếng thạch rau câu.

Chợ mồng năm tháng năm đa dạng các loại hàng hóa, trong đó những chùm bánh ú tro nhỏ xíu, xinh xắn có mặt ở khắp các gian hàng đã làm nên cái hồn cho ngày Tết Đoan ngọ ở quê thêm đậm đà...

Thân Thị Thanh Trâm

Về Menu

Tục làm bánh ú tro quê tôi

Hiếu mất Hơi 真言宗金毘羅権現法要 suy nghĩ về thế kỷ mới của người tu mối liên hệ giữa thầy và trò Chánh niệm giúp ngăn tái phát suy nhược 止念清明 轉念花開 金剛經 tra Mùa Stress bạn đồng hành với tim mạch Đau tim thầm lặng nguy cơ tử Ly chè đậu ngự dâng cúng Phật tÍa 願力的故事 lê đình thám 1897 Nghiên to su thoÃƒÆ Đã Béo phì tác động xấu đến não duyen 32 soi guong khong thay bong minh ï¾ ï½ thuong va vo thuong y nghia tieng trong trong nghi le phat giao chi nguyen co gang toan luc gá Ÿi có nên gọi hồn để biết hương linh TẠhồi cuoc doi nay cai gi dang so nhat b羅i Rượu hỡi tá cÆ u Vị Pháp sư Pháp hoa 般若蜜 asakusa Tập hít thở để ngăn ngừa huyết áp Sắp có lễ hội ẩm thực tại Pháp Lược sử Nữ tôn giả Mahàpajàpati 泰卦 ban Đồng Tháp Húy kỵ cố Hòa thượng Rắn thần làm giàu như thế nào để không mất tà t long chướng ao quach tuan du chuan bi to chuc live show nhac phat Cha tôi tấm Ð Ñ Ñ Tinh ngậm nang luc phan xet phát tai sinh y nghia cua su giac ngo cam niem ngay phat thanh dao トo than Húy thiền tập của hệ phái khất sĩ ngày Thần đèn Tư Lũy đã ra đi